Please ensure Javascript is enabled for purposes of website accessibility
Azərbaycan Respublikası Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatı
Veteranların təcrübəsindən biz daim bəhrələnməliyik, istifadə etməliyik
Heydər Əliyev

Böyük Vətən Müharibəsi illəri faşist düşərgələrində həlak olmuş Azərbaycan döyüşçüləri

Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatının İkinci Dünya müharibəsində həlak olan və itkin düşən azərbaycanlılarla bağlı beynəlxalq miqyasda həyata keçirdiyi axtarışlar növbəti dəfə öz müsbət nəticəsini verib. Belə ki, Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatı müharibədə iştirak edən və itkin düşən daha 30 azərbaycanlı haqqında məlumatlar əldə edib. Həmin məlumatları oxucuların diqqətinə çatdırırıq.

Qeyd edək ki, itkin düşən azərbaycanlıların tapılması, onların aqibətinə aydınlıq gətirilməsi istiqamətində Müharibə, Əmək və Silahlı Qüvvələr Veteranları Təşkilatının səyləri davam edir. Polkovnik Cəlil Xəlilovun moderatorluğu altında həyata keçirilən tədbirlərin növbəti nəticələri haqqında ictimaiyyətə mütəmadi məlumat veriləcək.

 

1. Ирзаев Ирза Кузенохеевич, рядовой. Родился в 1908 году. Проживал в д.Кадебе, Азербайджан. Гражданская профессия – кучер. Проходил службу в 816 стрелковом полку. Попал в плен 08.05.1942 в р-не Керчи. Находился в шталаге 333 в р-не города Острув-Мазовецки. Лагерный номер – 10545. Умер 29.12.1942 от анемии. Похоронен на лагерном кладбище в могиле №263. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300509789

2. Гасанов Иман Алишевич, рядовой. Родился 25.07.1920 в д.Ашвердели. Проживал на Острове Сары в р-не г.Ленкорань, Азербайджан. Проходил службу в 140 гаубичном полку. Попал в плен 29.06.1941 в р-не г.Рига. Находился в шталаге I-B (Хохенштейн). Лагерный номер – 19926. Умер 03.01.1943. Похоронен на лагерном кладбище. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300506680

3. Маврусов (Маврузов) Милет Мисолович (Мизолович), младший лейтенант. Родился в 1922 г. в д. Гуляпли Агдамского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Службу проходил в стрелковом полку. Попал в плен 6 декабря 1942 г. попал в плен под Моздоком. Содержался в шталаге 346, где работал на ткацкой фабрике. Лагерный номер 18273. Расстрелян при попытке побега 11.03.1944. Похоронен на общественном кладбище Фюстенберга, Германия. Блок D, могила 11 https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen272080690

4. Атаев Абдул Хамидович, рядовой. Родился в 1902 г. в с. Даначи Закатальского р-на, Азербайджан, проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. Жена – Атаева Марьям. Попал в плен в Крыму 8 мая 1942 г. Содержался в шталаге 304 - IV B в Цайтхайне, Германия. Лагерный номер 158659. Умер в плену 16.10.1942. Похоронен на лагерном кладбище Цайтхайн II, участок 409, блок I, ряд 11.  https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300439456

5. Сафаров Алимуса Иса-оглы, младший сержант пехоты. Родился в 1922 г. в д. Кучакенд Уджарского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия – учитель. Мать — Сафарова Сакина. Попал в плен под Моздоком 5 апреля 1942 г. Содержался в шталаге 346 - II А – Нойбранденбург, Германия. Лагерный номер 18150. Умер в лагере от туберкулеза 24.09.1943. Похоронен в общей могиле на территории лагеря.  https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300471587

6. Алиев Махмед Айкерович, рядовой. Родился в 1908 г. в Азербайджане. Точные место и дата рождения неизвестны. Рабочий по профессии, проживал в г. Гальяны Азербайджанской ССР, супруга – Алина Алиева. 18 мая 1942 г. попал в плен во время боев за Крым. Содержался в шталаге VI K (326) в районе Дюссельдорф-Герресхайм на территории Германии с присвоением личного номера 99158, где скончался 23.09.1943. Похоронен там же. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300200638

7. Назаров Имамали Фаразович, рядовой. Родился 21 января 1917 г. в Азербайджане. Проживал в г. Баку по адресу: ул. 1-ая Хребтовая, 59. Гражданская профессия – продавец. Жена – Назарова Сахра. Попал в плен под Тулой 15 октября 1942 г. Содержался в шталаге 324 под Хоенштайном. Лагерный номер 13499. Умер 15.05.1944 в лагере. Похоронен там же. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300004487

8. Тарнавердиев Кумбат Абдулович, рядовой. Родился в 1890 г. в д. Кара-Кала (Калининский р-н, Азербайджан), проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. Ближайший родственник — Шамат Абдула (брат?). Попал в плен во время боев за Крым 8 мая 1942 г. Содержался в шталаге 355 – V А под Штутгартом, Германия. Лагерный номер 24530. Умер в плену 15.04.1943. Похоронен на кладбище Штайнхальден под Штутгартом. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300152120

9. Абасов Карахан Ялебадиевич, рядовой пехоты. Родился в 1892 г. в д. Бельгашаг Гебадского р-на, Азербайджан, проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. Супруга — Абасова Чичак. Попал в плен в сентябре 1942 г. Место пленения неизвестно. Содержался в шталаге IV В под Цайтхайном, Германия. Умер в плену 10.04.1944. Похоронен в Германии: Цайтхайн (кладбище III), участок 58, блок I, ряд 15. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300652109

10. Мамедов Латир Танивердыевич, рядовой. Родился в 1907 г. в д. Авдпахмаули Бакинского р-на, Азербайджан, проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. Попал в плен 20 сентября 1941 г. под Полтавой. Содержался в шталаге VIII-C под Заганом (совр. Жагань, Польша). Лагерный номер 61143. Умер в плену 27.02.1942. Похоронен на территории лагеря. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300038491

11. Багиров Гусейн Наджаф-оглы, рядовой. Родился 15 ноября 1915 г. в с. Зангилаза, Азербайджан. Гражданская профессия – машинист локомотива. Мать — Тагиева Соня. Попал в плен во время боев за Крым 21 февраля 1942 г. Содержался в шталаге 326 (VI К), Штукенброк, Германия. Лагерный номер 70321. Согласно документам, 10 сентября 1942 г. был признан годным к работам средней тяжести. Умер в плену в октябре 1942. Похоронен на территории лагеря. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300494263

12. Байрамов Кулаш Казимович, рядовой рабочего батальона. Родился в 1905 г. в д. Евогну Тетерского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Колхозник, жена – Байрамова Фатина. Попал в плен 23 июля 1942 г. под Ростовом. Содержался в шталаге 346 – II А под Нойбранденбургом, Германия. Лагерный номер 14825. Умер в плену 27.04.1943 от истощения. Похоронен в общей могиле на территории лагеря. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300321211

13. Гусейнов Магарам Мальевич, рядовой 816 стрелкового полка. Родился в 1906 г. в с. Керматук Ленкоранского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Колхозник, в родственниках указан Малек Меликов. Попал в плен 8 мая 1942 г. во время боев за Крым. Содержался в шталаге 355 – V А, в Проскурове, Украина. В июле-августе 1943 г. был переведен в шталаг ХII F, Больхен/Форбах, Германия. Лагерный номер 42451. Умер 06.05.1944. Похоронен на территории лагеря в Форбахе, Германия. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300045877

14. Усубов Авчи Ахметович, рядовой пехоты. Родился в 1895 г. в д. Казахбейли Казахского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия — учитель, жена – Усубова Ашафатьма. Попал в плен 26 мая 1942 г под Лозовой. Содержался в шталаге IV B (Мюльберг, Саксония,  Германия). Лагерный номер 200170. Умер в плену 20.12.1943. Место захоронения: Цайтхайн (русское кладбище), участок 58, блок I, ряд 13. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300031860

15. Ахмедов Кулягмет Гамитович, рядовой 593 артиллерийского полка. Родился в 1904 г. в с. Ахтачи Чирдамирского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Колхозник, жена – Ахмедова Зинияд. Попал в плен под Ворошиловградом 13 июля 1942 г. Содержался в шталаге IV B (Мюльберг/Нойбурксдорф, Саксония,  Германия). Лагерный номер 180448. Умер в плену 29.08.1942. Похоронен на территории лагеря. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300274633

16. Курбанов Серик Мамедович, рядовой 543 корпусного артиллерийского полка. Родился в 1919г. в д. Куршева, станция Лиаки, сельсовета Карадачли, Бакинский р-н, Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия — парикмахер. В родственниках указан брат, Султан Курбанов, проживавший на хуторе Алгадаш сельсовета Карадачли. Попал в плен в сентябре 1941 г. под Белошавкой. Содержался в шталаге VIII C, Заган, ныне — Жагань, Польша. Лагерный номер 61139. Умер в плену 04.02.1942. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300276715

17. Арзиманов Михаил Джабраил-оглы, рядовой 3 кавалерийского полка. Родился в 1902 г. в д. Караган Кахинского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. Жена — Арзиманова Гиля Осман Кизы. Попал в плен под Ворошиловградом 21 июля 1942 г. Содержался в шталаге IX C, Бад-Зу́льца, Германия. Лагерный номер 182458. Умер в плену 01.12.1942. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300157458

18. Велиев Саретин Кулальевич, рядовой стрелкового полка. Родился в 1918 г. в д. Карабулак Кунахентского района, Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. В родственниках указан брат, Шарафедин Велиев. Попал в плен 30 июня 1941 г., место пленения неизвестно. Содержался в шталагах III A (Луккенвальде, Германия) и III D (Берлин/Штеглитц, Германия). Лагерный номер 95558. Умер в плену 14.06.1942. Похоронен в р-не н.п.Виттсток, братское кладбище №3. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300149276

19. Амирасланов Уруч Хульмидович, рядовой пехоты. Родился в 1895 г. в д. Пердервалаш Халалинского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. Жена — Амирасланова Гелюша. Попал в плен 26 июля 1942 г. под Ростовом. Содержался в шталаге 346 II-A, Нойбранденбург, Германия. Лагерный номер 14867. Умер в плену 19.05.1943 от истощения. Похоронен на территории лагеря в общей могиле. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300324131

20. Ахмедов Али Измаилович, сержант 839 пехотного полка. Родился в 1922 г. в д. Салигдабад Евлахского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. В родственниках указан отец, Ахметов Исмаил. Попал в плен под Моздоком 6 декабря 1942 г. Содержался в шталаге 302 (II H) Гросс Борн-Редериц, Германия. Лагерный номер 39180. Умер в плену 08.02.1944. Похоронен на территории шталага II A, Нойбранденбург, Германия, в общей могиле. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300336954

21. Мусаев Гусейн Шава. Рядовой пехоты. Родился 25 июня 1906 г. в д. Синих Килиза Кельбаджарского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. Жена — Мусаева Тават. Попал в плен 24 августа 1942 г. под Ростовом. Содержался в шталаге 346  - II A, Нойбранденбург, Германия. Лагерный номер 14526. Умер в плену от туберкулеза 18.07.1943. Похоронен в общей могиле на территории лагеря. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300338432

22. Абилев Хазан Агматович. Рядовой стрелкового полка. Родился в 1896 г. в д. Перекамск Касмитского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. Жена — Абилева Мусульмат. Попал в плен в июле 1942 г. под Ростовом. Содержался в шталаге IV H (304), Цайтхайн, Германия.  Лагерный номер 489118. Умер в плену в рабочей команде 320 31.12.1942. Информация о захоронении отсутствует. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300176867

23. Цеферов Юсуп Абдул-Алиевич. Рядовой стрелкового полка. Родился в 1904 г. в д. Утмановар Карягинского р-на (ныне -Физулинский р-н), Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. Жена — Цеферова Сумаяра. Попал в плен под Моздоком 13 ноября 1942 г. Содержался в шталаге 318/VIII F (344), Ламсдорф (совр. Ламбиновице – Щадурщице, Польша). Лагерный номер 79611. Умер в плену 06.08.1944. Данные о причине смерти и месте захоронения отсутствуют. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300129804

24. Новрусов Кумбат (Гумбат) Гуссейнович. Рядовой стрелкового полка. Родился в 1916 г. в д. Семидабат Евлахского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия — повар. В родственниках указана мать, Новрусова (Абдуллаева) Балаханим (Балаханут). Призван 25.01.1940 году Евлахским РВК. Попал в плен под Черкесском 29 августа 1941 г. Содержался в шталаге VIII C, Заган (совр. Жагань, Польша). Лагерный номер 61126. Умер в плену 03.05.1942. Похоронен на территории лагеря. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300059737

25. Алиев Фусиа Сагарович. Рядовой 26 мотострелкового полка 26 танковой дивизии. Родился в 1919 г. в д.  Дюдширдахан Товузского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Учащийся. В родственниках указан отец, Алиев Сагар Али-оглы. Попал в плен под Михайловском 2 августа 1941 г. Содержался в шталаге VIII C, Заган (совр. Жагань, Польша). Лагерный номер 61191. Умер в плену 19.05.1942. Похоронен на территории лагеря. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300060870

26. Кулиев Мусеев Чованович. Рядовой стрелкового полка. Родился в 1908 г. в с. Пёкшлаг Товузского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. Жена — Фамбх Кулиева. Попал в плен под Керчью 9 мая 1942 года. Содержался в шталаге  V B, Виллинген, Германия. Лагерный номер 22719. Умер в плену 29.12.1943. Похоронен на территории лагеря. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300005442

27. Султанов Сафтер Сулейманович. Рядовой 146 стрелкового полка. Родился в 1914 г. в с. Дарбилиши Девичарского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. В родственниках указан брат, Султанов Салма. Попал в плен под Киевом 25 августа 1941 г. Содержался в шталаге VIII C, Заган (совр. Жагань, Польша). Лагерный номер 61338. Умер в плену 09.05.1942. Похоронен на территории лагеря.  https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300057196

28. Юсупов Мурза Саверза. Рядовой пехоты. Родился 5 января 1919 г. в с. Азирик-Даши-Даган , Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. Родственники не указаны. Попал в плен в Эстонии 23 августа 1941 г. Содержался в шталагах X B, Зандбостель, Германия и IX C, Бад-Зу́льца, Германия. Лагерный номер 114058. Умер в плену 28.08.1942. Место захоронения — Вартбургблик. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300146819

29. Нуриев Сагит Курбанович. Рядовой пехоты. Родился в 1922 г. в с. Самук Кираватского р-на Бакинской обл., Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. В родственниках указана Мамедова Чаван. Попал в плен под Харьковом 23 мая 1942 г. Содержался в шталаге 304 - IV B в Цайтхайне, Германия. Лагерный номер 212973. Умер в плену 16.08.1944. Место захоронения неизвестно. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300201833

30. Пашаев Джамиль Измаилович. Рядовой 3 кавалерийского полка. Родился в 1921 г. в д. Приганы Измаильского р-на, Азербайджан. Проживал там же. Гражданская профессия - колхозник. В родственниках указан отец – Пашаев Измаил. Попал в плен под Старобельском 15 июля 1942 г. Содержался в шталаге IV В под Цайтхайном, Германия. Лагерный номер 180239. Умер в плену 14.05.1943. Место захоронения – Айзенах. https://pamyat-naroda.ru/heroes/memorial-chelovek_plen300204502

 

2022-12-21 10:39:00
1008 baxış

Digər xəbərlər

“Ermənistanın minalanmış ərazilərin xəritəsini ölkəmizə verməməsi onun məkirli xislətindən xəbər verir”

Cəlil Xəlilov: “Təcavüzkar dövlət öz mövcudluğunu qorumaq istəyirsə, yaxın tarixdən nəticə çıxarmalı, təxribatlardan əl çəkməlidir”   Azərbaycan Prezidentinin köməkçisi Hikmət Hacıyev "Twitter" səhifəsində Ermənistanın minalanmış ərazilərin xəritəsini Azərbaycana vermək istəməməsini pisləyib, bunu məsuliyyətsiz davranış kimi şərh edib.   Veteran.gov.az-a açıqlamasında Ermənistanın bu məkirli addımına toxunan Respublika Veteranlar Təşkilatının sədr müavini, polkovnik Cəlil Xəlilov, rəsmi İrəvanın yaxın tarixdən dərs çıxarmasının vacibliyini qeyd edib:   “Ermənistanın minalanmış ərazilərin xəritəsini ölkəmizə verməməsi onun məkirli xislətindən xəbər verir. Bu, onu göstərir ki, rəsmi İrəvanın hələ də 10 noyabr üçtərəfli sazişinin şərtlərini tam olaraq yerinə yetirməklə bağlı müəyyən tərəddüdləri var. Minalanmış ərazilərin xəritəsinin Azərbaycana verilməməsi, Zəngəzur dəhlizinin açılması istiqamətində görülən işlərdə müşahidə edilən ləngimələr, Ermənistan daxilində səslənən cəfəng xarakterli revanşist fikirlər buna sübutdur. Lakin İrəvan anlamalıdır ki, bu kimi addımlar Ermənistan üçün ağır faciələrə səbəb ola bilər. Təcavüzkar dövlət öz mövcudluğunu qorumaq istəyirsə, yaxın tarixdən nəticə çıxarmalı, təxribatlardan əl çəkməlidir.   Azərbaycan ordusu 44 günlük Vətən müharibəsində Ermənistanın hərbi potensialının 80%-dən çoxunu məhv etdi. Azərbaycanın “Dəmir yumruğu” qarşısında diz çökən Ermənistan kapitulyasiyaya imza atdı. Əgər Ermənistan yaşadığı ağır məğlubiyyətdən də dərs çıxarmaq, ibrət almaq istəməsə, o zaman bir dövlət olaraq mövcudluğu sual altına düşəcək və heç bir qüvvə onu məhv olmaqdan xilas edə bilməyəcək”.   Seymur ƏLİYEV

Hamısını oxu
Prezident şəhid generalla, polkovnikin ailəsinə ev verdi

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı cənab İlham Əliyevin tapşırığına əsasən Tovuz rayonu istiqamətində döyüşlərdə şəhid olan hərbi qulluqçuların ailələrinin hərtərəfli diqqətlə əhatə olunması və onlara yüksək qayğı göstərilməsi istiqamətində konkret addımlar atılır.  Müdafiə naziri general-polkovnik Zakir Həsənovun tapşırığı ilə iyulun 16-da Müdafiə nazirinin müavini general-leytenant Kərim Vəliyev, eləcə də nazirliyin idarə rəisləri general-mayor Rasim Əliyev, general-mayor Rasim Babayev və digər zabitlər Qəbələ rayonunda şəhid general-mayor Polad Həşimovun və Bakı şəhərində şəhid polkovnik İlqar Mirzəyevin ailələrini ziyarət ediblər. Hər iki ailənin qayğıları ilə maraqlanan Müdafiə Nazirliyinin yüksək rütbəli zabitləri bir daha Ali Baş Komandanın və Müdafiə nazirinin  başsağlıqlarını şəhid ailələrinə çatdıraraq, Prezident İlham Əliyev tərəfindən onlar üçün ayrılan mənzillərin sertifikatlarını ailələrə təqdim ediblər.   Söhbət zamanı şəhid general-mayor P. Həşimovun və polkovnik İ. Mirzəyevin ailə üzvləri göstərilən diqqət və qayğıya görə ölkə başçısına və nazirliyin rəhbərliyinə minnətdarlıqlarını bildiriblər. Onu da qeyd edək ki, Tovuz rayonu istiqamətində döyüşlərdə şəhid olan bütün hərbi qulluqçuların ailələrinin qayğıları öyrənilir və onların həlli istiqamətində də addımlar atılacaqdır.

Hamısını oxu
“Prezident İlham Əliyevin Özbəkistana səfəri ikitərəfli əməkdaşlığın inkişafında yeni səhifə açdı”

Samir Abbasov: “Azərbaycanla Özbəkistan arasında əməkdaşlığın genişlənməsi regionda sülh və sabitliyin güclənməsinə töhfə verəcək” Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev iyunun 21-də Özbəkistana səfər edib. Səfər əsnasında Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin və Özbəkistan Respublikasının Prezidenti Şavkat Mirziyoyevin iştirakı ilə Azərbaycan-Özbəkistan sənədlərinin imzalanması mərasimi keçirilib, mühümü müqavilələrə imza atılıb. Moderator.az olaraq Özbəkistandakı Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzinin rəhbəri Samir Abbasovla söhbətimizdə Prezident ilham Əliyevin Özbəkistana səfəri, bu səfərin Azərbaycan-Özbəkistan əlaqələrinin inkişafına təsiri, iki dost xalq arasındakı mədəni əlaqələrin dünəni və bugünü kimi məqamları şərh etməyə çalışdıq. -Samir müəllim, ilk öncə Prezident İlham Əliyevin Özbəkistana səfərinin əhəmiyyəti ilə bağlı fikirlərinizi bilmək istərdik. Sizcə bu səfər Azərbaycan-Özbəkistan mədəni əlaqələrinin gələcəyinə nə vəd edir?  -Prezident İlham Əliyevin Özbəkistana səfərinin əhəmiyyətini anlamaq üçün səfər zamanı imzalanan sənədlərə, o cümlədən, iki dövlət başçısının verdiyi birgə bəyanata nəzər salmaq kifayətdir. Əminliklə bildirirəm ki, bu səfər türk dünyasının iki qardaş dövləti olan Azərbaycan və Özbəkistan arasındakı dostluq münasibətlərinin, eləcə də ikitərəfli əməkdaşlığın inkişafına ciddi təkan verəcək, bu əməkdaşlığı mahiyyət etibarı ilə yeni mərhələyə yüksəldəcəkdir. Çünki imzalanan sazişlər çoxsahəli əməkdaşlığı nəzərdə tutur ki, bura həm iqtisadi, həm hərbi, həm də digər sahələrdə əməkdaşlıq daxildir. Təbii ki, Azərbaycanın dövlət başçısının bu səfəri Özbəkistanla ölkəmiz arasında mədəni əlaqələrin inkişafına da ciddi təkan verəcək. Biz yaxın gələcəkdə genişlənməkdə olan iqtisadi-siyasi əlaqələr fonunda Azərbaycan-Özbəkistan mədəni əlaqələrinin daha da inkişaf etdiyinə, miqyas və mahiyyət etibarı ilə yeni dönəmə daxil olduğuna şahid olacağıq. Hansı ki, iki dövlət arasında iqtisadi-ticari əlaqələrin inkişafı ilə bağlı konkret məqsəd və hədəflər müəyyən edilib. Nümunə üçün qeyd edim ki, yaxın gələcəkdə Azərbaycanla Özbəkistan arasında ticarət dövriyyəsinin yarım milyard dollara qədər qaldırılması nəzərdə tutulur ki, bu da indiki rəqəmdən beş dəfə çoxdur. Kənd təsərrüfatı, turizm və s. kimi sahələrdə də əməkdaşlığın inkişaf etdirilməsi də planlaşdırılır. İşin ən önəmli tərəflərindən biri də ikitərəfli əməkdaşlığın genişləndirilməsi məsələsinin bilavasitə prezidentlərin nəzarəti altında olması ilə bağlıdır. Xatırladım ki, media üçün birgə bəyanat zamanı Prezident İlham Əliyev bu amili xüsusi ilə vurğuladı. Bildirdi ki, əməkdaşlığın genişləndirilməsi ilə bağlı addımların nəticə verəcəyinə əmindir, çünki proses prezidentlərin nəzarəti altındadır. Bu fakt bir daha onu göstərir ki, iki dövlət arasında imzalanan sazişlər formallıqdan uzaqdır və konkret nəticələrə hesablanıb.  -Prezident İlham Əliyevin Özbəkistan səfərinin regional əhəmiyyəti nədən ibarətdir?  -Şübhəsiz, bu səfərin regional əhəmiyyəti də olduqca böyükdür. Çünki bu səfərdə müzakirə edilən məsələlər arasında iqtisadi-ticari əlaqələrin inkişafı ilə yanaşı, həm də regionda sülh və sabitliyin qorunub saxlanılması, sülh naminə hərbi əməkdaşlıq, dövlətlərin ərazi bütövlüyü və xalqların suverenliyinə hörmətlə yanaşılması kimi mühüm məqamlar da oldu, bu nüasnları özündə əks etdirən bir sıra sazişlər imzalandı. Prezident İlham Əliyev qeyd etdi ki, bu gün Xəzər regionunda, Cənubi Qafqazda, o cümədən Mərkəzi Asiyada sülh və sabitliyə ehtiyac var. Bu isə o deməkdir ki, Azərbaycanla Özbəkistan arasında dostluq əlaqələrinin genişlənməsi, çoxşaxəli əməkdaşlığın gücləndirilməsi bütün regionda sülhün, sabitliyin etibarlı şəkildə qorunmasına töhfə verəcək. Çünki həm Azərbaycan, həm də Özbəkistan sülh dövlətidir və bunu öz siyasətlərində hər zaman açıq şəkildə ortaya qoyub.  Bir sözlə, hesab edirəm ki, Azərbaycanla Özbəkistan arasında əməkdaşlığın güclənməsi bütün regionun təhlükəsizliyinə, rifahına və inkişafına kömək edəcək.  -Azərbaycan və Özbəkistan arasındakı mədəni əlaqələrin tarixi haqqında nə deyə bilərsiniz?  -Azərbaycanla özbək xalqı arasında əlaqələrin tarixi kifayət qədər qədimdir. Böyük İpək Yolu bu əlaqələrin daha da inkişafına təkan vermişdir. Orta əsrlər dövründə bu əlaqələr daha da inkişaf etmiş, xalqlar arasında iqtisadi-ticari-mədəni münasibətlər genişlənmişdir. Xüsusilə də, Özbəkistanın böyük sənətkarlıq və ticarət şəhərləri olan Səmərqənd, Buxara, Xivə, Azərbaycan şəhərlərindən Bakı, Şamaxı, Gəncə, Naxçıvan, Təbriz şəhərləri arasında əlaqələr mövcud olmuş, sənətkarlıq və kənd təsərrüfatı məhsullarının ticarəti xüsusilə üstünlük təşkil etmişdir.  Orta əsrlərdə böyük özbək şairi olan Əlşir Nəvai Nizami Gəncəyə böyük rəğbət bəsləmiş, öz əsərlərində böyük Azərbaycan şairinə nəzirələr yazmışdır. O, hətta Nizamini öz ustadı elan etmişdi. Nəvai “Xəmsə”sini Nizami Gəncəvinin “Xəmsə”sindən ilham alaraq yaratmışdır. Azərbaycanın böyük şairi Məhəmməd Füzuli isə öz növbəsində Nəvai yaradıcılığından bəhrələnmiş, onun yaradıcılığını yüksək qiymətləndirmişdir.  Ümumiyyətlə, ötən əsrin əvvəllərində Mərkəzi Asiyanın həyatında  azərbaycanlılar aktiv iştirak etmişlər. Azərbaycan mədəniyyəti indiki Özbəkistan ərazisi olan Türküstanda daha geniş yayılmışdır. Azərbaycan maarifçiləri Türküstanda cədid məktəblərinin inkişafında xüsusi rol oynamışlar. Bizim “Molla Nəsrəddin” jurnalı Mərkəzi Asiyada geniş yayılmış və burada sözügedən jurnalın xüsusi nömrələri dərc olunmuşdur. “Arşın mal alan”, “Leyli və Məcnun” kimi operalarımız dəfələrlə Türkistanda, Özbəkistan səhnəsinə qoyulmuşdur. Ötən əsrin əvvəllərində Azərbaycan və özbək xalqları arasında dil baxımından yaxınlıq daha çox idi. Sovet dönəmində dilimizə xeyli sayda əcnəbi sözlər daxil olmuşdur. Bu səbəbdən də Azərbaycan və özbək xalqlarının dilində az da olsa fərqlilik yaranmışdır. Ümumilikdə isə, hər kəsə məlum olduğu kimi,  xalqlarımızın dili, dini, mədəniyyəti, adətləri, kökü olduqca yaxındır.  -Samir müəllim, sovet dönəmində, xüsusilə də Heydər Əliyevin 1969-1982-ci illərdə Azərbaycanda hakimiyyətdə olduğu dönəmdə Özbəkistanla mədəni əlaqələrin vəziyyəti hansı səviyyədə idi?  -Sovet dövründə iki xalq arasında əlaqələr bir qədər də genişlənmişdir. Ulu öndər Heydər Əliyev Azərbaycana rəhbərlik etdiyi dövrdə hər iki ölkədə mədəniyyət günləri keçirilmişdir. Mədəniyyət günlərində hər iki xalqın məşhur mədəniyyət nümayəndələri iştirak etmişdir. Azərbaycanın xalq artisti Zeynəb Xanlarova Özbəkistanın Xalq artisti adına lqyiq görülmüşdür. Özbəkistan mədəniyyət dekadası çərçivəsində özbək qonaqlar Lənkəran şəhərinə səfər etmiş və Özbək şairi Zülfiyyəyə Lənkəran şəhərinin fəxri vətəndaşı adı verilmişdir. Azərbaycanın böyük şairi Səməd Vurğunla özbək şairi Qafur  Qulam arasında dostluq əlaqələri mövcud olmuşdur. Azərbaycanda hər zaman özbək ədəbiyyatına böyük sevgi olmuşdur və bu gün də var.  -Azərbaycanla Özbəkistan arasında mədəni əlaqələrin hazırkı vəziyyətini necə qiymətləndirirsiniz? Rəhbəri olduğunuz Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzi bu əlaqələrin inkişafı istiqamətində hansı addımları atıb?  -Özbəkistandakı Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzi tərəfindən son illər iki ölkə arasında tarixi dostluğun, mədəni-ədəbi əlaqələrin genişlənməsi istiqamətində sistemli işlər görülür. Mədəniyyət Mərkəzinin layihəsi əsasında 97 adda Azərbaycan klassiklərinin əsərləri özbək dilinə tərcümə edilmiş və nəşr olunmuşdur. Dahi Nizami Gəncəvinin “Xəmsə”si ilk dəfə olaraq Özbəkistanın Xalq şairi Camal Kamal tərəfindən özbək dilinə tərcümə olunmuş və nəşr edilmişdir. Hər iki ölkənin dilçilik institutlarının, Nizami adına Ədəbiyyat İnstitutunun iştirakı ilə Azərbaycan-Özbək və Özbək-Azərbaycan lüğəti nəşr edilmişdir. Nizami Gəncəvi, Məhəmməd Füzuli, İmadəddin Nəsimi, Şah İsmayıl Xətai, Molla Pənah Vaqif kimi şairlərin əsərləri, müasir dövr Azərbaycan şairlərinin antologiyası Daşkənddə nəşr olunmuşdur. Azərbaycanda Özbəkistanla mədəni əlaqələrin inkişafı baxımından xeyli layihələr həyata keçirilmişdir. Bakıda özbək şairi Əlişir Nəvainin hyekəli ucaldılmış, paytaxtımızdakı küçələrdən birinə özbək mütəfəkkiri Mirzə Uluqbəyin adı verilmişdir. Bakıda “Özbəkistan” adında küçə mövcuddur. Özbəkistanda da Maqsud Şeyixzadənin heykəli ucaldılmışdır. Hələ ötən əsrin 40-cı illərində  Daşkənddə Nizami Gəncəvinin adını daşıyan Dövlət Pedaqoji Universiteti yaradılmışdır. Bu universitet bu gün də Özbəkistanın ədəbi həyatında kifayət qədər fəaldır. Daşkənd Dövlət Pedaqoji Universitetinin bazasında isə Özbəkistan –Azərbaycan Dostluq Cəmiyyəti fəaliyyət göstərir ki, həmin Cəmiyyət Özbəkistandakı Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzi ilə sıx əməkdaşlıq edir. Azərbaycanla Özbəkistan arasında ikitərəfli əməkdaşlığın inkişafı istiqamətində ardıcıl addımlar atılır. Hər il Özbəkistanın şəhərlərində Azərbaycan mədəniyyəti və ədəbiyyatı günləri keçirilir. Ötən il Özbəkistanın Xivə şəhərində keçirilən TÜRKSOY üzv ölkələrin mədəniyyət nazirlərinin sesiyasında da iki ölkə arasında mədəni əlaqələrin daha da genişləndirilməsinə dair görüş və danışıqlar aparıldı və bu istiqamətdə bir sıra razılıqlar əldə edildi. Qarakalpakıstan Respublikasının Nukus şəhərində Azərbaycan mədəniyyəti və ədəbiyyatı günləri keçirilmişdir. Xarəzm vilayətində, Termes şəhərində, Fərqanə və Sırdərya vilayətində hər il Azərbaycan mədəniyyəti və ədəbiyyatı günləri keçirilir ki, Mədəniyyət Mərkəzimizin təşkilatçılığı ilə Azərbaycanın məşhur mədəniyyət xadiləri ilə yanaşı alimlərimiz, ziyalılarımız da bu konfranslarda iştirak edirlər. Azərbaycanda keçirilən Beynəlxalq Muğam Festivalında özbək musiqiçiləri də iştirak etmişdir. Şuşada keçirilən “Xarıbülbül” musiqi festivalında Özbəkistanın məşhur “Bahar” rəqs ansamblı iştirak etmişdir. Azərbaycan Dövlət Rəqs Kollektivi isə Xarəzmdə keçirilən beynəlxalq rəqs festivalında iştirak etmiş və qalib gəlmişdir.  Iki ildən bir keçirilən “Şərq təranələri” musiqi festivalında Azərbaycan musiqiçiləri, sənətçiləri iştirak edirlər. Bu festivalın 1997-ci ildə ilk qalibi də Azərbaycan Respublikasının Xalq artisti Simarə İmanova olmuşdur. Bu festivalda Azərbaycanın muğam ustadı Alim Qasımov, əməkdar artistimiz, tarzən Sahib Paşazadə Festivalın qran-pri mükafatına layiq görülmüşlər.   Bir sözlə, iki dövlət, iki xalq arasında mədəni əməkdaşlıq dərin köklərə malikdir və dinamik surətdə inkişaf edir.  Prezident İlham Əliyevin Özbəkistana səfərindən sonra bütün sahələrdə olduğu kimi mədəniyyətimizə dair də qarşımızda yeni vəzifələr, çağırışlar yarandı. Biz hamımız ümumilikdə çalışmalı bu dostluğa daha çox töhfələr verməliyik. Mən inanıram ki, dövlət başçılarımızın səyi nəticəsində əlaqələrimiz gələcəkdə daha da inkişaf edəcək və dərinləşəkdir. Eyniylə, cənab Prezidentimizin söylədiyi kimi, Özbək və Azərbaycan xalqları hər zaman bir yumruq kimi birlikdə olacaqdır.  Seymur ƏLİYEV

Hamısını oxu
İlham Əliyevin “France 24”-ə “yox” deməməsi, dövlət başçısının media və söz azadlığına münasibətini əsk etdirir

Məlum olduğu kimi, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev 13 fevral 2026-cı il tarixində Münxen şəhərində Fransanın aparıcı televiziyalarından olan “France 24” telekanalına müsahibə verib.  Müsahibəsində Azərbaycan-Fransa münasibətləri, eləcə də erməni separatçıları ilə bağlı suallara hər zamankı kimi səlis, məntiqli və təkzibedilməz faktlarla cavab verən İlham Əliyev, bu dəfə də media platformasında həyata keçirilən bütün hücumları “mat”la cavablandırdı. Müzəffər Ali Baş Komandan öz hazırcavablığı və heyrətamiz məntiqi ilə sübut etdi ki, hərb və diplomatiya müstəvisində olduğu kimi, media platformasında da “məğlubedilməzlik kəməri” ona məxsusdur və bu “kəməri” kimsəyə güzəştə getmək fikrində deyil. İlham Əliyev “France 24”-ün müsahibə istəyinə “yox” deməməklə özünün media və söz azadlığına olan münasibətini ortaya qoydu. Dövlət başçısı bununla sübut etdi ki, o, mediaya – hətta Azərbaycana qarşı böhtan kampaniyası aparan Fransa dövlətinin televiziyasına belə ehtiram göstərməyi, onun suallarını cavablandırmağı vacib hesab edir. Bundan başqa, dövlət başçısı “France 24” telekanalına müsahibə verməklə istənilən sualı cavablandırmağa hazır olduğunu, heç bir hadisə və prosesin onun üçün “çətin mövzu” olmadığını isbatladı. İlham Əliyev “France 24”-ün müxbirinin erməni separatçıları ilə bağlı ardıcıl və qərəzli suallarını nəinki cavabsız qoymadı, bu sualların hər birini ətraflı şəkildə cavablandırmaqla həm erməni separatizmini, həm də onu himayə edənlərin anti-insani simasını, taixi  ədalətsizliyini gözlər önünə sərdi. Bir sözlə, Prezident İlham Əliyev “France 24” telekanalına müsahibəsi ilə özünü “demokratiyanın əsas carçılarından” biri hesab edən Fransaya növbəti dəfə dərs verdi. Azərbaycanın dövlət başçısı isbatladı ki, əsl demokratiya sözdə deyil, əməldə təzahür edilməsi gərəkən bir dəyərdir və hələ ki, Fransa dildə səsləndirdiyi bu dəyəri felən reallaşdırmaqda acizdir. Seymur ƏLİYEV  

Hamısını oxu